മതിയായ കാരണമില്ലാതെ ഒരു വ്യക്തിയെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുന്നത് ഭരണഘടനയുടെ 21-ാം അനുഛേദം ഉറപ്പുനൽകുന്ന മൗലീക അവകാശലംഘനമാണെന്ന് കേരള ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ജസ്റ്റിസ് എ. മുഹമ്മദ് മുഷ്താഖിന്റെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഡിവിഷൻ ബെഞ്ചാണ് ഈ പ്രധാനപ്പെട്ട വിധി പുറപ്പെടുവിച്ചത്. നിയമവിരുദ്ധമായി തടങ്കലിൽ വെച്ച ഒരു വ്യക്തിയുടെ ഹേബിയസ് കോർപ്പസ് ഹർജി പരിഗണിക്കവെയാണ് കോടതിയുടെ നിരീക്ഷണം. “വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യം എന്നത് ഓരോ പൗരന്റെയും അടിസ്ഥാന അവകാശമാണ്. ഈ അവകാശം ലംഘിക്കുന്നതിന് ഭരണകൂടത്തിന് വ്യക്തമായ നിയമ വ്യവസ്ഥകൾ അനുസരിച്ച് മാത്രമേ പ്രവർത്തിക്കാൻ കഴിയൂ,” എന്ന് കോടതി അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
അറസ്റ്റ് ചെയ്യുന്നതിനുള്ള കാരണങ്ങൾ വ്യക്തമായി രേഖപ്പെടുത്തണമെന്നും, അറസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെടുന്ന വ്യക്തിക്ക് അത് അറിയിക്കാനുള്ള അവകാശമുണ്ടെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. “പോലീസ് അധികാരികൾ തങ്ങളുടെ അധികാരം ദുരുപയോഗം ചെയ്യുന്നത് സമൂഹത്തിന്റെ നീതിബോധത്തെ തന്നെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നതാണ്,” എന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. വിചാരണയ്ക്ക് മുമ്പുള്ള തടങ്കലിൽ വയ്ക്കുന്നത് അപവാദപരമായ സാഹചര്യങ്ങളിൽ മാത്രമേ അനുവദിക്കാവൂ എന്നും, ഓരോ അറസ്റ്റും നിയമപരമായി പരിശോധിക്കപ്പെടേണ്ടതാണെന്നും കോടതി നിർദ്ദേശിച്ചു. സംസ്ഥാനത്തെ എല്ലാ പോലീസ് സ്റ്റേഷനുകളിലും ഈ നിർദ്ദേശങ്ങൾ പാലിക്കാൻ സംസ്ഥാന പോലീസ് മേധാവിക്ക് കോടതി കർശന നിർദ്ദേശം നൽകി.
“ഒരു ജനാധിപത്യ സമൂഹത്തിൽ നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥ പൗരന്മാരുടെ അവകാശങ്ങളുടെ സംരക്ഷകനായിരിക്കണം. നിയമത്തിന്റെ നടപടിക്രമങ്ങൾ പാലിക്കപ്പെടാതെ ഒരു വ്യക്തിയെ സ്വാതന്ത്ര്യം നിഷേധിക്കുന്നത് അനുവദിക്കാനാവില്ല,” എന്ന് കോടതി അഭിപ്രായപ്പെട്ടു. ഈ വിധി സംസ്ഥാനത്തെ പോലീസ് നടപടികളിൽ കൂടുതൽ സുതാര്യതയും ഉത്തരവാദിത്തവും ഉറപ്പാക്കുമെന്ന് നിയമ വിദഗ്ധർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. ഭരണഘടനാപരമായ അവകാശങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിൽ ന്യായവ്യവസ്ഥയുടെ ശക്തമായ നിലപാടാണ് ഈ വിധിയിലൂടെ വ്യക്തമാകുന്നതെന്ന് അവർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
